آشنایی با انواع قارچکش برای کنترل و مبارزه با بیماریهای قارچی در گیاهان
قارچها به عنوان یکی از عوامل اصلی بیماریزا در گیاهان، میتوانند تأثیرات مخربی بر روی محصولات کشاورزی داشته باشند. بیماریهای قارچی میتوانند به کاهش عملکرد، کیفیت و حتی مرگ گیاهان منجر شوند. به همین دلیل، استفاده از قارچکشها به عنوان یک روش مؤثر برای کنترل این بیماریها در کشاورزی متداول است.در این مقاله به بررسی انواع قارچکش و کاربرد آنها میپردازیم.
انواع قارچکش:
1- قارچ کش شیمیایی
2- قارچکش بیولوژیک
3- قارچ کش طبیعی
1- قارچکشهای شیمیایی:
قارچکشهای شیمیایی معمولاً به دو دسته اصلی تقسیم میشوند: سیستمیک و تماسی
1. قارچکشهای سیستمیک
این نوع قارچکشها توسط گیاه جذب شده و به بافتهای مختلف آن منتقل میشوند. این ویژگی باعث میشود که این قارچکشها برای کنترل بیماریهایی که به عمق بافت گیاه نفوذ میکنند، مؤثر باشند.
مثال: تبوکونازول (Tebukonazole)
کاربرد: تبوکونازول یک قارچکش سیستمیک است که برای کنترل بیماریهایی مانند «سفیدک پودری» (Powdery Mildew) و «زنگ» (Rust) در غلات و سایر محصولات زراعی استفاده میشود.
2. قارچکشهای تماسی و غیرسیستمیک
این نوع قارچکشها باید مستقیماً بر روی سطح گیاه اسپری شوند و معمولاً برای کنترل بیماریهای سطحی مؤثر هستند.
مثال: مانکوزب (Mancozeb)
کاربرد: مانکوزب یک قارچکش تماسی است که برای کنترل بیماریهای قارچی در محصولات مختلف مانند سیبزمینی، گوجهفرنگی و انگور استفاده میشود. این ماده به دلیل خاصیت پیشگیری کننده خود، در مراحل اولیه شیوع بیماری بسیار مؤثر است.
قارچکشهای شیمیایی با مکانیزمهای مختلفی عمل میکنند که شامل:
مهار سنتز دیواره سلولی: برخی از قارچکشها مانند اگزیدازها و آنتیبیوتیکها با مهار سنتز دیواره سلولی، رشد و تکثیر قارچها را متوقف میکنند.
اختلال در تنفس: برخی دیگر از قارچکشها با اختلال در فرایند تنفس سلولی، باعث مرگ سلولهای قارچی میشوند.
تأثیر بر روی متابولیسم: برخی از ترکیبات مانند تبوکونازول، با تأثیر بر روی متابولیسم قارچها، رشد آنها را کاهش میدهند.
2- قارچ کشهای بیولوژیک
این نوع قارچکشها معمولاً از منابع طبیعی مانند باکتریها یا قارچهای مفید تهیه میشوند.
مثال: Trichoderma spp.
کاربرد: این قارچهای مفید به عنوان یک عامل کنترل بیولوژیک برای مقابله با بیماریهای ناشی از قارچهای مضر مانند «فیتوفتورا» (Phytophthora) استفاده میشوند.
مثال: Bacillus subtilis
کاربرد: این باکتری به عنوان یک قارچکش بیولوژیک برای کنترل بیماریهایی مانند «سفیدک پودری» و «آنتراکنوز» (Anthracnose) در گیاهان زراعی استفاده میشود.
3- قارچکشهای طبیعی
این نوع قارچکشها از مواد طبیعی استخراج میشوند و به عنوان جایگزینی برای قارچکشهای شیمیایی مطرح هستند.
مثال: عصاره سیر (Allium sativum)، روغن درخت چای (Melaleuca alternifolia)
کاربرد: عصاره سیر به دلیل خاصیت ضدقارچی خود علیه بیماریهایی مانند «پودری» و «زنگ» کاربرد دارد.
نتیجهگیری
استفاده از قارچکشها برای کنترل بیماریهای قارچی در گیاهان یک ضرورت در کشاورزی مدرن است. با توجه به تنوع قارچکشها، انتخاب مناسبترین نوع بر اساس نیازهای خاص گیاهان و شرایط محیطی بسیار مهم است. همچنین، حرکت به سمت استفاده از قارچکشهای بیولوژیک و طبیعی میتواند به کاهش آسیبهای زیستمحیطی کمک کند.
منابع
. Bhat, R., Tiwari, R. (2010). "Efficacy of tebuconazole against various fungal pathogens". Journal of Plant Pathology.
Kaur, S., Kumar, A. (2013). "Efficacy of mancozeb against fungal pathogens". International Journal of Current Microbiology and Applied Sciences.
Harman, G. E. (2006). "Trichoderma: a global perspective". Soil Biology and Biochemistry.
. El-Tarabily, K. A., Sivasithamparam, K. (2006). "Biocontrol of plant diseases using Bacillus subtilis". Biological Control.
لینک خرید قارچ کش از گروه کشاورزی تعال:
https://www.taall.ir/products/poi/fungicides